Mẹ tôi

thích,nhưng mẹ kể mẹ không thích, không ưa, thậm chí là thấy ghét, không hiểu sao nhìn là thấy ghét, có lẻ do hàm răng nhuộm đen của "lão" (nguyên văn như vậy),rồi thì cũng đầy đủ các lễ nghĩa theo phong tục, từ lễ xem mắt đến lễ dạm ngõ, lễ bỏ trầu cau...tôi cũng không rành lắm, theo như tôi biết thì thời của tôi thủ tục đơn giản hơn: Hai bên cha mẹ gặp nhau do con cái tự dàn xếp, rồi thì thống nhất để đi đến ngày làm đám hỏi và rồi đám cưới, giữa khoảng thời gian hỏi cưới thì hai gia đình gặp nhau đôi lần để bàn bạc việc tổ chức đám cưới,mẹ kể thời mẹ rắc rối hơn, nên mẹ sợ, cũng không dám cải lời cha, rồi các ông chú bà cô trong họ, ai cũng cho là đám đó được, họ đâu biết là bản thân mẹ thấy không được lại còn thấy ghét nữa, vậy làm sao mà ở đời ở kiếp được, nên mẹ lên kế hoạch bỏ trốn (ghê không?), mẹ bàn bạc với các chị em bạn, ai cũng khuyên là thôi nhưng mẹ cương quyết, và có suy nghĩ làm sao để không liên lụy đến cha mình, nên mẹ vẫn im lặng trước việc cưới xin, và rồi thì cưới, nhưng cưới về được ba ngày là mẹ bỏ trốn, nhà chồng về bên nhà ông ngoại để tìm nhưng làm sao có, mẹ đâu có ngu mà về đó, mẹ đi một mạch vào tận Bình Định, có nhà của bà cô trong họ ở đó, rứa là cuộc sống tự do bắt đầu, ở tuổi 19 thời đó mẹ rất khôn,à à người ta phải làm rể suốt tận 3 năm mới cưới về được có 3 ngày mà mất vợ, nhà bên đó đi tìm dữ lắm, dọa nạt dữ lắm nhưng không bắt đền ông ngoại được, cái đó là do họ không biết cách quản vợ mà thôi,ông ngoại cũng đi tìm dữ lắm, đến khi ông biết mẹ ở nhà cô Sáu,nhưng mẹ đâu chịu về, mẹ bôn ba từ đó.

Mẹ tôi có cá tính đấy chứ, đã quyết là làm cho bằng được, không biết cái gen đo có di truyền vào và rồi vào con gái của tôi không? Nhưng ngẩm nghĩ thấy hình như cũng có chút gì đó giông giống.

Mẹ tôi ở nhà bà cô Sáu được thời gian rồi mẹ có đi làm thuê cho một đình ông tây có vợ là người VN, giữ con cho gia đình của họ, chiều chiều đẩy xe nôi cho con họ dạo mát ở bờ biển Quy Nhơn, rồi cũng có người theo tán tỉnh, những người dân chài ven bờ biển, đó cũng là lý do gia đình chủ không đồng ý, họ sợ gì đó, thời đó Pháp cũng hơi sợ "Việt minh", mẹ nói thế, rồi mẹ nghỉ việc để đi buôn bán, mẹ cũng làm đủ thứ để kiếm sống trong thời gian 3 năm mới gặp được ba, khi đó mẹ được 22 tuổi rồi.

Sự việc quen biết với ba tôi cũng như một câu chuyện tiểu thuyết lảng mạn, thời đó dân tình ở ĐN phải bỏ thành phố mà đi vì sợ bị Pháp bắt đi lính hoặc là cũng do không thích làm việc cho Pháp, người dân bỏ đi gọi là chạy "tản cư", ba tôi nằm trong số đó, ba đi và làm việc cho khu kháng chiến, làm thợ đúc, đúc các quả lựu đạn tự chế của quân Việt minh thời đó, chủ yếu cơ quan đóng ở trong rừng sâu, thỉnh thoảng được về "đồng bằng",rồi trong một lần được về "phép", ba đã gặp được mẹ đang bán tại cửa hàng bán cơm,lúc này mẹ tôi đang bán phụ cho người ta, vậy là làm quen, nhận là đồng hương,dăm ba câu hỏi xã giao,lân la trò chuyện, cả hai đều thấy thích, có lẻ do duyên trời định vì mẹ nói cũng có nhiều người bắt chuyện nhưng mẹ không hào hứng còn với ba lại khác,  lạ quá.

Khi đó ba trẻ hơn mẹ nhiều,rồi thì gặp được sau hai kỳ phép đã cùng nhau đi dạo chơi ban đêm, ra bờ sông ngồi chuyện trò, thời đó con sông ở Bồng Sơn rút ra xa, người người ban đêm ra ngồi ngay dưới lòng sông chơi đùa, trò chuyện tâm tình, và rồi ba lại phải về lại đơn vị,kể từ khi quen đến lúc đó cỡ chừng hai năm,đợt này ba về cơ quan hơi bị lâu, mẹ chờ, chờ hoài rồi mẹ bị đau, đau dữ lắm, ở nhà chị bạn và cứ nóng sốt liên miên, người mẹ cứ như mất hồn, mọi người nói mẹ ốm tương tư, cứ chiều chiều ngồi dậy ngóng ra cửa, mong chờ điều gì đó, mong chờ ai đó.

Mẹ không làm ăn gì cả trong gần hai tháng trời, người gầy đét và xanh xao, lúc nào cũng không khỏe nhưng cũng không ra đau nặng phải nằm liệt gường, mẹ bảo người mẹ lúc đó như không có hồn, không làm được việc gì cả, chỉ đi ra đi vào trông chờ vào cái gì đó, chị em bạn cũng thương tình, để ở nhà và lo sửa soạn cơm nước để mẹ khỏe ra, nhưng mẹ không khỏe được...

Và rồi chừng sau gần 3 tháng kể từ ngày mẹ ngã bệnh, ba xuất hiện, mẹ thấy như trời bừng sáng khi nhìn thấy ba lững thững đi vào nhà,trong người mẹ có cảm giác lâng lâng như muốn bay bổng, như muốn nhảy la, như muốn làm cái gì đó thật ồn ào náo nhiệt, nhưng mẹ chỉ đứng nhìn và khóc. Ba thảng thốt nhưng không dám ôm, mặc dù chắc là muốn lắm, chỉ ngồi xuống ghế và cười cười nói nói, mẹ kể lại cho tôi nghe, bà vẫn nhớ như in mặc dù bà đã ở tuổi tám mươi mấy rồi, lúc đó cứ nghe như có tiếng nhạc, tiếng nước róc rách, lời của ba nói bà cứ nghe thấy như du dương, nhẹ nhõm trong người khi nghe được giọng nói của người yêu, như vậy đó.

Mà cũng hay nhỉ, mẹ sống chung với ba trong thời gian ở An Lão (nơi cơ quan bamẹ cùng làm và được anh em cơ quan tổ chức đám cưới cho) cũng khá lâu, những gần 3năm vậy mà không có em bé.

Rồi do tình hình biến động, mẹ cũng không rỏ chỉ biết là cơ quan giải tán, mẹ và ba về lại đồng bằng để sinh số